Korte keten bij de bakkers: consumenten kunnen brood van lokaal geteelde tarwe kopen

Sedert de week van de Ambachtelijke bakker verkopen een dertigtal bakkers lokaal brood. Bij dat lokaal brood gaat het om bloem van lokaal geteelde granen. We spreken over tarwe (of rogge) dat in een straal van enkele (tientallen) kilometers wordt verbouwd en gemalen tot meel en bloem. Dit initiatief kwam tot stand door een onderzoek van HOGENT PWO (Practice Oriented Science). De succesfactoren die bijdragen aan een duurzame korte keten en meer in het bijzonder aan ‘lokaal brood’ worden in dit onderzoek op verschillende manieren geanalyseerd.

Het doel van het onderzoek is het creëren van toegevoegde waarde. Toegevoegde waarde voor de landbouwer die een eerlijkere prijs voor zijn tarwe kankrijgen. Ook toegevoegde waarde voor de molenaar, wiens werk weer in het middelpunt van de belangstelling kom te staan. En toegevoegde waarde voor de warme bakker, die de zware concurrentie met de lange keten (retailers) het hoofd moet bieden. En tenslotte ook toegevoegde waarde voor de consument, die van zijn eigen land een hoogwaardig product kan eten.


Vier nieuwe korte keten initiatieven

In de zomer van 2019 ging Hogeschool Gent op zoek naar boeren die geïnteresseerd waren in de korte keten. Uiteindelijk zijn er zeven gepassioneerde landbouwers gevonden. Sommigen hadden jarenlange ervaring in het telen van tarwe, voor anderen was het een totaal nieuw avontuur.

In een later stadium ontmoetten de boeren de molenaars en de bakkers. Ze hadden een aantal eigenschappen gemeen. Allen willen lokaal en op een transparante manier werken. Bovendien vinden ze dat de boer een eerlijke prijs voor zijn graan moet krijgen. Het resultaat leidde tot de opstart van vier prachtige initiatieven.

Ontdek hier hun verhaal!


In de verschillende streken zijn lokale boeren, molenaars en bakkers gestart met hun eigen korte keten-initiatief. Zo is er het Pajotterke (Pajottenland -Vlaams Brabant), Zuver (West-Vlaanderen), Dyckenbrood (Meetjesland in Oost-Vlaanderen) en Ons brood (streek van Aalst)

Pajotterke: probeer de lokale tarwe en rogge

Pajotterke is een initiatief in het centrum van Vlaanderen. Op de eerste bijeenkomst begin juli werd duidelijk dat de boer Filip Mignon niet alleen ervaring heeft in het telen van lokale tarwe, maar ook in het telen van lokale rogge. Toen de bakkers hier achter kwamen, besloten ze spontaan om rogge te gebruiken voor het lokale brood. Zo kunnen ze een eerlijk, ambachtelijk boerenbrood met een authentieke smaak bakken.

De granen worden gemalen door Molens Morreels-Limbourg in Gooik. De lange relatie tussen de molenaar en de boer bestond al. Tijdens de vergaderingen van de laatste maanden en tijdens de ontwikkeling van de producten is er ook een goede band ontstaan met de bakkers in deze streek.

Zuver: puur plezier

Breng 3 gemotiveerde West-Vlaamse boeren samen met een gepassioneerde molenaar en 10 zeer geëngageerde bakkers en je wint aan vertrouwen. Een prachtig initiatief, waarbij de zuiverheid van het product en het vakmanschap voorop staan.

Iedereen was het er meteen over eens dat de boeren Peter Delputte (‘t Groot Kameroen), Olivier Mehuys (Boer Olivier) en Marc Bossuyt (De Bouvrie) een eerlijke prijs voor hun product moeten krijgen. Op de tweede bijeenkomst werd daarom spontaan en unaniem besloten dat er een hogere prijs voor de grondstof moest worden betaald om de boeren verder te motiveren om op een duurzame manier tarwe van de hoogste kwaliteit te telen.

Philip Vandenbogaerde van Molens Nova maalt de gecultiveerde tarwe zorgvuldig, en de bakkers produceren op hun beurt Zuver, zo werd het brood genoemd. Zuver-Brun, Zuver volkoren … Elk Zuver product heeft een unieke smaak in elke bakkerij!

Dyckbrood: van het veld naar debakkerij

In de velden van boer Noël en boer Steven is er al jarenlang tarwe te vinden. Deze ervaren boeren kennen als geen ander de kneepjes van het vak voor het telen van hoogwaardige tarwe. Wanneer deze grondstof door de Dedobbeleer-molens vakkundig wordt gemalen, wordt een meel van de hoogste kwaliteit verkregen.

De ambachtelijke bakkers van dit initiatief zetten de grondstof om in unieke ambachtelijke broden met en zonder lijnzaad.

De boeren hebben deelgenomen aan de ontwikkeling van dit product. Het zal dan ook geen verrassing zijn dat de naam “Dyckbrut” door slechts één van hen is bedacht. Of, om Noel’s woorden te gebruiken: “zonder meer een brood als een Dyck!


Ons brood: (H)eerlijk lokaal

Ons brood is het kleinste initiatief van de vier. Luc De Neef (Ons Dagelijks Groen) is eigenlijk een kweker van prei. Gemotiveerd door het lokale aspect en de historie van de korte keten heeft hij zich vorig seizoen ook met succes gewaagd aan de lokale tarwe.

Siegfried en Kurth Baeten van Maalderij Baeten vermalen de tarwe tot meel en griesmeel voor Tom Van Dooren (Brovado).

Landbouwer Luc krijgt een eerlijke prijs voor zijn tarwe en maaalderij Baeten zorgt voor de grondstof, die door Tom wordt verwerkt tot een heerlijk zelfgemaakt product. En dit alles binnen een straal van 5 km. Met andere woorden: eerlijk lokaal.